De 5 redenen waarom 'maken' (hier) weer aantrekkelijk is

De 5 redenen waarom ‘maken’ (hier) weer aantrekkelijk is

De 5 redenen waarom ‘maken’ (hier) weer aantrekkelijk is

De maakindustrie is terug in Nederland. Ook in Noord-Nederland. Soms zelfs in volledig eigen beheer. De maakindustrie vertrok twintig jaar geleden naar Oost-Europa en China. Drie insiders geven vijf redenen waarom het ‘maken’ hier weer aantrekkelijk is.

Reden 1 – Automatisering

Volgens directeur Lambert Zwiers van werkgeversclub VNO-NCW MKB Noord zijn de automatisering en de toegenomen mogelijkheden daarbinnen een voorname reden. „Veel bedrijven uit de maakindustrie zijn uit Nederland weggetrokken vanwege de relatief hoge arbeidskosten die ze hier hadden. Inmiddels zijn we wel zover dat veel productieprocessen geautomatiseerd zijn of kunnen worden. Neem bijvoorbeeld Phillips in Drachten. Dat had een deel van de productie verplaatst naar China. Omdat de productie bijna volledig geautomatiseerd is, kwam de productie terug.”

Philippe Hondelink, regiosecretaris district Noord van Koninklijke Metaalunie, vult aan: „Als je producten maakt aan de andere kant van de wereld, doe je dat over het algemeen niet voor één stuk. Dat gaat om grote series en daarom is het maakproces voor die producten interessant om te robotiseren.”

Reden 2 – Behoefte aan maatwerk

„Afnemers en consumenten willen steeds vaker klant­specifieke producten geleverd krijgen”, stelt Hondelink. „Het bekende maatwerk. Het moet exact zoals de klant het wil, inclusief kleine aanpassingen en noem maar op. Dat is nogal een opgave wanneer je productie aan de andere kant van de wereld zit.”

Lambert Zwiers wijst op de bedrijven die hier bleven: „Die hebben zich kunnen handhaven doordat ze zich zijn gaan specialiseren binnen een niche. Die specialisatie betrof heel kleine series. Geen honderden of duizenden, maar stukproducties. Elk product dat gemaakt wordt, is aangepast aan de specifieke wensen van de klant. Daarvoor moet je veel en duidelijk communiceren met die klant. Hoe korter die lijntjes, hoe beter het is. Daarom zie je dat veel productiebedrijven toch hier dichtbij hun klanten blijven.”

Ook Patrick Bos, teamleider productie bij Fokker, herkent de toegenomen noodzaak om op maat gemaakte producten te leveren. Of producten met specifieke kenmerken of eigenschappen. „Bij Fokker moeten we het hier dan ook voornamelijk hebben van engineering en de ontwikkeling daarvan. Wij hebben de kennis in eigen huis. Het is op deze wijze niet goedkoop, maar voor ons wel het beste.”

Reden 3 – Flexibiliteit

„Flexibiliteit heeft te maken met het eerder genoemde punt over het te leveren maatwerk”, zegt Hondelink. „Bedrijven moeten zich dusdanig organiseren dat ze snel en soepel met die vraag om kunnen gaan.”

Zwiers: „Als jouw klanten dichtbij zitten, kun je heel snel schakelen. Zelfs op het allerlaatste moment kunnen er nog zaken aan het product worden aangepast. Het klantcontact is snel en gemakkelijk, hetgeen veel lastiger is als je productie in Azië zit. Maar om die aanpassing dan ook nog te laten uitvoeren en bij je klant in Nederland te krijgen…, dan ben je zo een paar weken verder.”

„Een mooi voorbeeld zag ik laatst bij een ondernemer die vertelde alle productiemiddelen in eigen huis te hebben”, laat Hondelink weten. „Natuurlijk wordt niet alle apparatuur altijd gebruikt. Maar als zijn engineerafdeling iets heeft bedacht, dan kunnen ze zo even naar de machines lopen om het ofwel uit te proberen, of direct te maken. Wanneer jouw idee eerst naar de andere kant van de wereld moet, dan gaat daar een langere tijd overheen. Door sneller te kunnen schakelen ben je veel flexibeler.”

Reden 4 – Betrouwbaarheid

Dichtbij huis produceren geeft veel bedrijven ook een ‘veiliger’ gevoel. Niet alleen op het gebied van kwaliteit, maar vooral de betrouwbaarheid speelt een grote rol. Bos: „Er wordt liever wat meer geld neergelegd om de productie én levering voor altijd goed te krijgen. Dat heeft de voorkeur boven goedkoper produceren terwijl het niet altijd voor elkaar is. Betrouwbaarheid is een belangrijk punt, daar wil men ook voor betalen.”

„Zeker wanneer je een complex product wil”, voegt Hondelink toe. „Vind maar eens een partij die én het kan maken én betrouwbaar is. En de transporttijd vanuit bijvoorbeeld Azië wil ook nog weleens verschillen.”
Bos: „Te late leveringen of producten die een lagere kwaliteit hebben kosten ook weer geld. Het hoeft niet altijd meer goedkoop.”

Reden 5 – Kostenvoordeel valt tegen

Het kostenvoordeel van produceren in de lagelonenlanden dat als grootste argument voor de verhuizing werd genoemd, blijkt bovendien tegen te vallen. „De lonen daar zijn natuurlijk ook gestegen”, maakt Zwiers duidelijk. Hondelink trekt het wat verder: „Wellicht hebben ze zich destijds bij het uitbesteden ook wel verrekend, of beter gezegd er naartoe gerekend. Je laat een aantal zaken wel meetellen en andere weer niet, zo kom je dan positief uit.”

Zwiers: „Het verschil is in ieder geval veel kleiner geworden. De voordelen die er waren zijn minder geworden. Niet alleen op het gebied van de lonen.”

Illustratie: Job van der Molen


Dit artikel verscheen op donderdag 16 november 2017 in ons magazine NoordZ. Magazine nabestellen?

Jasper de Vries (Journalist)

Jasper de Vries (Journalist)

Geplaatst op: 24 november 2017

[GA TERUG]

Geef uw reactie:

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *